دونالد‌ترامپ رئیس‌جمهوری آمریکا روز دوشنبه از نخستین لایحه بودجه دولت خود با افزایش چشمگیر در بودجه نظامی رونمایی کرد. ترامپ در این بودجه پیشنهادی خواستار افزایش 54 میلیارد دلاری بودجه نظامی آمریکا در سال 2018 میلادی شده است. رقم درخواستی معادل 9 درصد افزایش در بودجه نظامی آمریکا نسبت به سال قبل را نشان می‌دهد که در صورت تصویبِ کنگره به بزرگترین بودجه نظامی در تاریخ آمریکا تبدیل خواهد شد.

ترامپ در حالی خواستار افزایش 9 درصدی بودجه نظامی شده است که آمریکا در حال حاضر حدود 600 میلیارد دلار سالانه در بخش‌های نظامی هزینه می‌کند که بیشترین بودجه نظامی در جهان محسوب می‌شود.

سؤالی که اینجا پیش می‌آید این است که چرا به‌رغم هزینه‌های سرسام‌آور نظامی در آمریکا، دولت ترامپ همچنان خواستار افزایش بودجه نظامی شده است؟ هدف دولت ترامپ از افزایش بودجه نظامی چیست؟ چرا ترامپ از قصد خود برای ساخت "قدرتمندترین ارتش تاریخ آمریکا" خبر داده است؟

این‌که هدف از افزایش بودجه نظامی آمریکا در پیش‌نویس لایحه جدید بودجه، ساخت ناو جنگی، هواپیما و سایر ادوات نظامی مورد نیاز و همچنین "حضور قدرتمندتر در آبراه‌های مهم بین‌المللی از جمله دریای جنوبی چین و تنگه هرمز" اعلام شده است. تنها ظاهر قضیه است و تناسب و سنخیتی با هدف اصلی دولت ترامپ از افزایش تاریخی بودجه نظامی آمریکا ندارد.

همان‌گونه که گفته شد دولت آمریکا در حال حاضر سالانه حدود 600 میلیارد دلار را صرف امور نظامی می‌کند. این در حالی است که بودجه وزارت خارجه این کشور با احتساب کمک‌های‌خارجی حدود 50 میلیارد دلار است. با درنظر گرفتن اینکه ترامپ می‌خواهد بودجه وزارت خارجه را یک سوم کاهش دهد. یعنی قرار است بخشی از افزایش بودجه نظامی آمریکا در لایحه جدید بودجه از محل کاهش 30 درصدی بودجه وزارت امور خارجه، سازمان حفاظت از محیط زیست و سایر نهادهای غیرنظامی تامین شود، گویای آن است که در دولت جدید آمریکا، اولویت با امور نظامی است نه دیپلماسی.

به دیگر سخن، اینکه ترامپ می‌خواهد از بودجه محیط زیست و امور اجتماعی بزند و بر بودجه نظامی بیافزاید تا به قول خود "قدرتمندترین ارتش تاریخ آمریکا" را بسازد، از نقش نظامی‌گری در سیاست خارجی دولت جدید آمریکا حکایت دارد. ترامپ در دوران مبارزات انتخاباتی خود تاکید کرده بود که اگر رئیس جمهور شود ارتش را در تمام زمینه‌ها گسترش خواهد داد.

البته افزایش بودجه نظامی آمریکا، به معنای دورخیز برای جنگ نیست چراکه دولت ترامپ محاسبه سود و زیان عملیات و مداخلات نظامی را خواهد سنجید و آن‌گونه از مواضع این دولت جدید برمی آید این است که آمریکای ترامپ تمایل دارد هزینه‌های نظامی خود را از جیب دیگران تأمین نماید. به علاوه این که به نظر می‌رسد دولت ترامپ  تمرکز اصلی خود را بر حل مشکلات داخلی آمریکا گذاشته و مایل نیست هزینه‌های نظامی اضافی بر اقتصاد این کشور تحمیل نماید.

............................................................

بررسی و تحلیل /  مصطفی عبدلی