انتقاد سندیکای صنعت برق از رفتار دوگانه وزارت نیرو با شرکت‌های خارجی و داخلی

علی بخشی در مصاحبه اختصاصی با خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما افزود: بحثی که با شرکت یونیت ترکیه وجود داشت و واگذاری نیروگاه به این شرکت ، بسیار از وزارت نیرو تقاضا کردیم تا امتیازات و شرایطی که برای ترکیه و شرکت یونیت این کشور در نظر گرفته در اختیار ما قرار دهد اما متاسفانه با وجود پیگیری های متعدد، هیچ وقت به توافق یونیت ترکیه و وزارت نیرو دسترسی پیدا نکردیم.
وی اضافه کرد: مپنا بارها به عنوان یکی از اعضای سندیکا اعلام کرده همان امتیازاتی را که به یونیت دادید به من بدهید خودم حاضرم با سرمایه گذاری، پروژه ها را احداث کنم ضمن اینکه اکنون هم می گوییم ما توانمندسازی کامل و کافی برای تامین مالی و احداث نیروگاه در کشورمان را داریم کما اینکه در کشورهای همسایه هم داریم انجام می دهیم اما این توانمندی در نظر وزارت نیرو به چشم نمی آید.
بخشی با بیان اینکه وضع توانمندی های داخلی در صنعت برق بسیار مطلوب است گفت: در طرح های انتقال اعم از شبکه و خطوط انتقال ، پست فشار قوی و متوسط و شبکه های توزیع در خودکفایی صددرصدی هستیم بجز در رله های خاص که وارد می شود.
وی افزود: علاوه بر اینکه در صنعت خودکفا هستیم امکان صادرات را هم پیدا کردیم که نشان می دهد تولیدات کالایی ما از نظر کیفیت و قیمت رقابتی است طوری که سال گذشته بیش از 90 درصد از صادرات خدمات فنی و مهندسی در صنعت آب و برق اتفاق افتاده است.
رئیس سندیکای برق گفت: متاسفانه در شرایطی هستیم که شرکت های تولید کننده و پیمانکار داخلی باظرفیت کمتر از 40 درصد فعالیت می کنند یعنی در عمل فضای رکود کامل حاکم است. البته علت رکود هم کافی نبودن سرمایه گذاری در صنعت برق، اجرا نشدن طرح ها و موانع صادراتی است.
بخشی افزود: اتفاقی که به رکود صنعت داخلی دامن زد و شاید موجب شود صنعت ما به تعطیلی کامل کشیده شود پکیج کردن طرح و واگذاری آنها به شکل فاینانس به کشورهای خارجی رقیب ما در بازارهای صادراتی است.
وی با بیان اینکه این فرمول در نهایت کار را به جایی می رساند که همین حداقل ظرفیتی که اکنون فعال است هم به تعطیلی کامل خواهد رسید ادامه داد: وزارت نیرو برق تهران را متولی کرده که تجهیزات 312 پست انتقال و فوق توزیع را به صورت پکیج یکجا خریداری کند . بارها از طریق شرکت ها و سندیکا نظر کارشناسی خود را در این باره اعلام و اعتراض خود را مطرح کردیم.
بخشی گفت: اولین نقد وارده این است که ظرفیت مصرفی بازار را به مدت 5 سال بصورت یکجا به فاینانس های خارجی واگذار می شود که براساس ادعای خودشان بیش از 50 درصد تجهیزات و امکانات را باید از کشور خودشان تامین کنند و شاید به روش هایی این درصد را بالا ببرند و ایران را به سمت مونتاژ کردن قطعات سوق دهند یعنی به مدت 5 سال بازار تولید کنندگان تجهیزات داخلی از دست می رود.
وی افزود: اتفاق دوم این است که سرمایه های کشور در انبارها بلوکه می شود و در حالی که استفاده نمی شود به آن بهره تعلق می گیرد. زیرا برای پروژه ها هر کدام باید تعریف، مکانیابی و محل احداث پُست مشخص شود و اقداماتی از قبیل طراحی ، انتخاب پیمانکار و رفع معارض انجام می شود که تاانجام این روال، سرمایه های بسیار زیادی در انبارها بلوکه می شود.
بخشی گفت: بسیاری از این قطعاتی که دارند از مسیر فاینانس وارد می کنند دارای زمان های گارانتی یک تا دوساله هستند در عمل تازمانی که این تجهیزات بخواهد در طرح استفاده شود زمان های گارانتی از دست می رود و ماکالایی را در طرح مصرف می کنیم که گارانتی ندارد.
وی اضافه کرد: متاسفانه همین اتفاق در حوزه خطوط انتقال هم در حال رخ دادن است یعنی اکنون وزارت نیرو برق خراسان را متولی کرده تا در پکیج های بزرگ خطوط انتقال، به صورت یکجا ، تجهیزات را تامین کند در حالیکه پیشنهاد ما این بود که روش های بهتری وجود دارد تا صنایع و شرکت های داخلی حفظ شوند و تامین مالی هم اتفاق بیفتد اما متاسفانه تاکنون به پیشنهادات کارشناسی سندیکای صنعت برق توجهی نشده است.
بخشی گفت: نتیجه این بی توجهی این می شود که به گفته وزارت نیرو حدود 14 هزار میلیارد تومان بدهی به بخش تولید برق وارد می شود در حالیکه بیش از 50 درصد این تولید برق ازجانب بخش خصوصی انجام می شود.
وی افزود: در طرحهای انتقال هم 312 پست را یکجا در مناقصه ای که در 5 لات آمده و 2 لات آن تاکنون برگزار شده شرکت های چینی با همکاری شرکت ایرانی موفق شدند این امتیاز را دریافت کنند.داریم تلاش می کنیم این اتفاق نیفتد اما اگر این اتفاق بیفتد عملاً بازار تولید کننده های داخلی برای 5 سال از دست می رود این یعنی نابودی کامل زیرا تولیدکننده ای که تا 5 سال بازار نداشته باشد حتماً به تعطیلی واحد خواهد رسید.
بخشی با بیان اینکه 312 پست، ظرفیت مصرفی 5 سال آینده کشور است گفت: با اتفاقات رخ داده، طرح هایی که باید در 5 سال آینده اجرا شود در بسته ای یکجا بصورت فاینانس خرید تجهیزات آن را انجام می دهند بارها اعلام کردیم ما مخالف استفاده از منابع مالی خارجی نیستیم اما بجای کلیت قضیه به روش اعتراض داریم.
وی افزود: اگر فاینانس خارجی داخل ایران سرمایه گذاری و کنار تولیدکننده ایرانی تولید کند استقبال می کنیم. حتی می توانیم بازارهای منطقه ای را هم پوشش دهیم زیرا اگر سرمایه گذاری مستقیم و در تولید تجهیزات در ایران مشارکت کنند می توان هم طرح های داخلی و هم صادرات را از این محل تامین کرد.
رئیس سندیکای صنعت برق گفت: اگر سراغ تولیدکننده های خارجی برویم اعم از چینی و کره ای و از آنها بخواهیم تامین سرمایه کنند آنها شرطی را خواهند گذاشت که تجهیزات خود را استفاده کنند اما می توانیم با اوراق مشارکت ارزی یا روش های استقراض ، پول را بگیریم شاید بهره بیشتری پرداخت کنیم اما بازار تجهیزات با قیمت تمام شده پایین تر که در داخل کشور درست می شود آن را جبران می کند و در مجموع قیمت تمام شده پایین تر خواهد بود ضمن اینکه صنایع داخلی هم فعال تر خواهند بود.
بخشی افزود: طرح هایی فاینانس می شود که هنوز محل آنها مشخص نیست ضمن اینکه مسیر دسترسی، رفع معارض و طراحی نشده است.
وی ادامه داد: اینکه بیایند بصورت پکیج هایی ، تجهیزات آنها را خریداری و در انبارها نگهداری کنند که اگر روزی طرح ها خواست احداث شود استفاده کنند جای سوال است .
بخشی گفت: پیشنهاد بعدی ما علاوه بر اوراق مشارکت ارزی و سرمایه گذاری مستقیم، برگزاری طرح ها بصورت EPCF است یعنی پروژه با تعریف ، طراحی و محل مشخص ارائه کنند تا هر شرکت داخلی بتواند شریک و فاینانس خارجی بیاورد و همان تضامینی را که به شرکت های خارجی می دهند در اختیار شرکت های داخلی هم قرار دهند که در این صورت حتماً این ظرفیت تامین مالی برای ما هم وجود دارد.